Đứa trẻ tám tuổi sợ bóng tối và mình lúc tắt đèn

Ngón cái vẫn nằm trên công tắc.

Mười một giờ hai mươi. Mình đã đánh răng, sạc điện thoại, kéo rèm. Chỉ còn đúng một động tác nữa là ấn xuống, và đã nửa phút rồi ngón tay vẫn chưa ấn. Ngoài hành lang có ngọn đèn ngủ nhỏ bằng nắm tay, cắm sát chân tường, mình để nó sáng từ bao giờ không nhớ nổi. Cánh cửa phòng luôn hé một khe cho vệt vàng đó lọt vào.

Mình ba mươi chín tuổi, làm giám sát công trình, ban ngày đi qua những giàn giáo cao chót vót mà không chớp mắt. Vậy mà tối nào cũng thế: ngón tay ấn công tắc xong, mình phải liếc ra khe cửa kiểm tra vệt đèn còn đó rồi mới nhắm mắt được.

Đêm nay mình thử một cách khác. Không ép bỏ đèn, cũng không tự giễu mình. Mình ngồi xuống mép giường, đèn phòng vẫn sáng, và hỏi thẳng đứa trẻ tám tuổi đang giữ cái ngón tay kia xem nó muốn nói gì. Đây không phải là bài tập để hết sợ bóng tối, và mình cũng không hứa nó dẫn tới đâu. Chỉ là một cuộc trò chuyện, viết lại gần như nguyên văn.

Mình-tám-tuổi: Đừng tắt hết. Để cái đèn ngoài kia.

Mình-bây-giờ: Mình vẫn để mà. Mình chưa tắt cái đó bao giờ.

Mình-tám-tuổi: Nhưng mình thấy ngón tay bạn cứ đứng đó. Bạn đang định làm gì?

Mình-bây-giờ: Định tắt đèn phòng. Chỉ phòng thôi. Hỏi lại cho chắc: mình đang sợ gì thế? Kể mình nghe với.

Mình-tám-tuổi: Cái màn ở nhà bà. Tối nào bà cũng buông màn xuống, rồi tắt đèn, rồi đi ra. Ngoài sân có cây mít, bóng nó đổ qua cửa sổ lên màn. Gió thổi là bóng đó đưa qua đưa lại, như có ai đứng ngoài lắc lắc.

Mình-bây-giờ: Mình nhớ. Mùi nhang muỗi cháy dở, tiếng thạch sùng chắc lưỡi trên trần. Có đêm mình còn nghe tiếng dép ai lê ngoài ngõ rồi dừng lại trước cổng.

Mình-tám-tuổi: Ừ. Dừng ngay trước cổng. Mình nín thở luôn.

Mình-bây-giờ: Mà rồi tiếng dép đó đi tiếp, đúng không? Hồi đó mình chưa biết đó là ông chú hàng xóm đi làm về muộn.

Mình dừng ở chỗ này khá lâu. Không phải vì xúc động. Chỉ vì lần đầu mình nhận ra mình đã nhớ cả chi tiết nhỏ như thế, nhớ rõ tới độ nghe lại được tiếng dép, mà bấy lâu cứ nghĩ mình "chỉ hơi sợ tối thôi".

Mình-tám-tuổi: Bạn có cười mình không?

Mình-bây-giờ: Không. Hồi tám tuổi mà thấy bóng cây lay qua tấm màn lúc nửa đêm thì ai cũng sợ. Mình chỉ muốn biết, giờ phòng này đâu có màn, đâu có cây mít. Cái gì còn đó vậy?

Mình-tám-tuổi: Cái lúc ai đó đi ra, và đèn tắt.

Mình-bây-giờ: Là lúc bà đi ra?

Mình-tám-tuổi: Ừ. Mình không sợ tối lắm. Mình sợ cái lúc mình ở lại một mình trong đó, mà không ai biết là mình chưa ngủ.

Cả hai im một lúc.

Mình ngồi đó, nghe cái tủ lạnh dưới bếp chạy rồi ngắt. Có một chiếc xe máy chạy qua đầu ngõ, ánh đèn quét ngang trần nhà rồi mất. Mình nhận ra mình chưa bao giờ hỏi ngón tay mình đang chờ cái gì. Nó không chờ vệt đèn. Nó chờ một ai đó biết là mình còn thức.

Mình-bây-giờ: Mình ở đây. Mình biết bạn chưa ngủ.

Mình-tám-tuổi: Thật không? Bạn không đi đâu hả?

Mình-bây-giờ: Không đi đâu. Mình tắt đèn phòng thôi, mình vẫn nằm ngay đây. Và cái đèn hành lang vẫn sáng, bạn thấy rồi đó.

Mình-tám-tuổi: Ừ. Thấy rồi.

Cuộc trò chuyện dừng ở đó. Mình ấn công tắc. Căn phòng tối xuống, và vệt vàng trên cánh cửa hiện ra rõ hơn mọi tối. Mình không thấy nhẹ hẳn. Nhưng ngón tay thì không còn đứng chờ nữa, và mình nằm xuống, tay đặt lên ngực, nghe mình thở một lúc rồi không nhớ lúc nào thôi nghe.

Nếu bạn muốn thử cách này, mình chỉ đổi một chút so với những gì mình đã làm đêm đó.

Lần đầu mình làm, mười phút đó khá ngượng, và hai dòng tự viết ra nghe giả. Một tuần sau có người thấy câu trả lời thật hơn, có người vẫn thấy mình đang diễn. Cả hai đều bình thường. Nếu bạn vẫn thấy ngượng, bỏ phần viết, chỉ nhớ một chi tiết rồi nằm xuống, vậy cũng đủ. Nếu bạn quen kiểu hai giọng nói chuyện với nhau, Mình-còn-việc và Mình-mệt nói chuyện trên giường là một cuộc đối thoại khác, về những việc còn dang dở.

Mình và vài người bạn hay trượt ở chỗ cố giải quyết nỗi sợ ngay trong buổi tối đó, nhân tiện sửa luôn cho xong. Nó hấp dẫn vì nghe như một bước tiến. Nhưng trẻ tám tuổi không cần được sửa. Nó cần được nghe và được biết có người đang ở đó. Nếu bạn nghe xong mà thấy nặng hơn lúc đầu, hôm đó dừng ở đó, đừng đào sâu thêm. Nếu có chuyện gì cần đặt ra giấy trước khi nằm, viết ba dòng trước khi tắt đèn là cách nhẹ hơn.

Một điều cần nói thẳng: nếu nỗi sợ bóng tối hay sợ ở một mình của bạn nặng, kéo dài, làm bạn không dám nằm một mình hoặc đêm nào cũng hoảng, thì nên nói chuyện với một người có chuyên môn. Cuộc trò chuyện ở trên chỉ là một cách mình ngồi với chính mình, không thay được điều đó.

Cái đèn hành lang vẫn sáng mỗi tối. Mình không còn thấy nó là điểm yếu nữa. Nó là chỗ một người nào đó đã ở lại.

Cho phép mình được để một ngọn đèn nhỏ.